ભારતમાં સોનાના રોકાણના વિકલ્પો

Updated on September 29, 2026 , 36873 views

આજે, રોકાણ તરીકે સોનું માત્ર આભૂષણો કે જ્વેલરી ખરીદવા પૂરતું મર્યાદિત નથી, તે ઘણાં વિવિધ વિકલ્પોમાં વિસ્તર્યું છે. તમે ગોલ્ડ ઇટીએફ, ગોલ્ડ જેવા અન્ય માધ્યમો દ્વારા સોનામાં રોકાણ કરી શકો છોમ્યુચ્યુઅલ ફંડ,ઇ-ગોલ્ડ, વગેરે, દરેક હોલ્ડિંગ અનન્ય લાભો સાથે. સોનામાં રોકાણ કરવા ઇચ્છતા રોકાણકારો, અહીં અલગ-અલગ માર્ગદર્શિકા છેસોનાનું રોકાણ ભારતમાં વિકલ્પો.

ભારતમાં ટોચના ગોલ્ડ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ વિકલ્પો

અહીં ગોલ્ડ હેઠળના કેટલાક શ્રેષ્ઠ રોકાણ વિકલ્પો છે:

ગોલ્ડ ઇટીએફ
ઇ-ગોલ્ડ
ગોલ્ડ સ્કીમ્સ -ગોલ્ડ મોનેટાઇઝેશન સ્કીમ, ગોલ્ડ સોવરિન બોન્ડ સ્કીમ અનેભારતીય સોનાના સિક્કા યોજના
ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ
સોનાના સિક્કા અનેબુલિયન

1. ગોલ્ડ ઇટીએફ દ્વારા સોનામાં રોકાણ કરો

ગોલ્ડ (ETFs) એક્સચેન્જ ટ્રેડેડ ફંડ એ ભૌતિક સોનાનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા એકમો છે, જે ડીમટીરિયલાઈઝ્ડ સ્વરૂપમાં અથવા કાગળના સ્વરૂપમાં હોઈ શકે છે. આ ઓપન-એન્ડેડ ફંડ્સ છે જે મોટા સ્ટોક એક્સચેન્જો પર વેપાર કરે છે. રોકાણકારો કરી શકે છેસોનું ખરીદો ETF ઓનલાઈન કરો અને તેને તેમનામાં રાખોડીમેટ ખાતું. અહીં એક ગોલ્ડ ETF યુનિટ એક ગ્રામ સોનાની બરાબર છે.

લાભો

ના મુખ્ય ફાયદાઓમાંનો એકગોલ્ડ ETF માં રોકાણ તે ખર્ચ કાર્યક્ષમ છે. ના છેપ્રીમિયમ તેની સાથે ચાર્જીસ લગાવવા જેવા. કોઈ પણ માર્કઅપ વિના આંતરરાષ્ટ્રીય દરે ખરીદી શકે છે. વધુમાં, ભૌતિક સોનાથી વિપરીત, ત્યાં કોઈ સંપત્તિ વેરો નથીભારતમાં ગોલ્ડ ઇટીએફ.

2022 માં રોકાણ કરવા માટે શ્રેષ્ઠ ગોલ્ડ ETF

કેટલાક શ્રેષ્ઠઅંતર્ગત રોકાણ કરવા માટે ગોલ્ડ ઇટીએફ છે:

Fund	NAV	Net Assets (Cr)	3 MO (%)	6 MO (%)	1 YR (%)	3 YR (%)	5 YR (%)	2025 (%)
Invesco India Gold Fund Growth	₹41.0476 ↓ -0.28	₹511	5.5	-1.8	23.7	34.2	24.2	69.6
Aditya Birla Sun Life Gold Fund Growth	₹42.4357 ↓ -0.07	₹1,843	5.1	-1.3	22.9	34.6	24.3	72
SBI Gold Fund Growth	₹42.7792 ↓ -0.09	₹17,647	5.1	-1.8	24.1	34.9	24.5	71.5
Nippon India Gold Savings Fund Growth	₹55.8259 ↓ -0.07	₹7,602	5.1	-1.7	23.9	34.6	24.3	71.2
Kotak Gold Fund Growth	₹56.1268 ↓ -0.06	₹7,195	5.2	-1.4	24.1	34.8	24	70.4
Note: Returns up to 1 year are on absolute basis & more than 1 year are on CAGR basis. as on 1 Oct 26

Research Highlights & Commentary of 5 Funds showcased

Commentary	Invesco India Gold Fund	Aditya Birla Sun Life Gold Fund	SBI Gold Fund	Nippon India Gold Savings Fund	Kotak Gold Fund
Point 1	Bottom quartile AUM (₹511 Cr).	Bottom quartile AUM (₹1,843 Cr).	Highest AUM (₹17,647 Cr).	Upper mid AUM (₹7,602 Cr).	Lower mid AUM (₹7,195 Cr).
Point 2	Established history (14+ yrs).	Established history (14+ yrs).	Oldest track record among peers (15 yrs).	Established history (15+ yrs).	Established history (15+ yrs).
Point 3	Top rated.	Rating: 3★ (upper mid).	Rating: 2★ (lower mid).	Rating: 2★ (bottom quartile).	Rating: 1★ (bottom quartile).
Point 4	Risk profile: Moderately High.	Risk profile: Moderately High.	Risk profile: Moderately High.	Risk profile: Moderately High.	Risk profile: Moderately High.
Point 5	5Y return: 24.16% (bottom quartile).	5Y return: 24.25% (lower mid).	5Y return: 24.53% (top quartile).	5Y return: 24.28% (upper mid).	5Y return: 24.03% (bottom quartile).
Point 6	3Y return: 34.24% (bottom quartile).	3Y return: 34.57% (bottom quartile).	3Y return: 34.91% (top quartile).	3Y return: 34.58% (lower mid).	3Y return: 34.75% (upper mid).
Point 7	1Y return: 23.74% (bottom quartile).	1Y return: 22.94% (bottom quartile).	1Y return: 24.13% (top quartile).	1Y return: 23.94% (lower mid).	1Y return: 24.09% (upper mid).
Point 8	1M return: -2.85% (top quartile).	1M return: -3.35% (bottom quartile).	1M return: -3.10% (lower mid).	1M return: -3.14% (bottom quartile).	1M return: -3.06% (upper mid).
Point 9	Alpha: 0.00 (top quartile).	Alpha: 0.00 (upper mid).	Alpha: 0.00 (lower mid).	Alpha: 0.00 (bottom quartile).	Alpha: 0.00 (bottom quartile).
Point 10	Sharpe: 1.38 (upper mid).	Sharpe: 1.28 (bottom quartile).	Sharpe: 1.38 (lower mid).	Sharpe: 1.27 (bottom quartile).	Sharpe: 1.46 (top quartile).

Invesco India Gold Fund

Bottom quartile AUM (₹511 Cr).
Established history (14+ yrs).
Top rated.
Risk profile: Moderately High.
5Y return: 24.16% (bottom quartile).
3Y return: 34.24% (bottom quartile).
1Y return: 23.74% (bottom quartile).
1M return: -2.85% (top quartile).
Alpha: 0.00 (top quartile).
Sharpe: 1.38 (upper mid).

Aditya Birla Sun Life Gold Fund

Bottom quartile AUM (₹1,843 Cr).
Established history (14+ yrs).
Rating: 3★ (upper mid).
Risk profile: Moderately High.
5Y return: 24.25% (lower mid).
3Y return: 34.57% (bottom quartile).
1Y return: 22.94% (bottom quartile).
1M return: -3.35% (bottom quartile).
Alpha: 0.00 (upper mid).
Sharpe: 1.28 (bottom quartile).

SBI Gold Fund

Highest AUM (₹17,647 Cr).
Oldest track record among peers (15 yrs).
Rating: 2★ (lower mid).
Risk profile: Moderately High.
5Y return: 24.53% (top quartile).
3Y return: 34.91% (top quartile).
1Y return: 24.13% (top quartile).
1M return: -3.10% (lower mid).
Alpha: 0.00 (lower mid).
Sharpe: 1.38 (lower mid).

Nippon India Gold Savings Fund

Upper mid AUM (₹7,602 Cr).
Established history (15+ yrs).
Rating: 2★ (bottom quartile).
Risk profile: Moderately High.
5Y return: 24.28% (upper mid).
3Y return: 34.58% (lower mid).
1Y return: 23.94% (lower mid).
1M return: -3.14% (bottom quartile).
Alpha: 0.00 (bottom quartile).
Sharpe: 1.27 (bottom quartile).

Kotak Gold Fund

Lower mid AUM (₹7,195 Cr).
Established history (15+ yrs).
Rating: 1★ (bottom quartile).
Risk profile: Moderately High.
5Y return: 24.03% (bottom quartile).
3Y return: 34.75% (upper mid).
1Y return: 24.09% (upper mid).
1M return: -3.06% (upper mid).
Alpha: 0.00 (bottom quartile).
Sharpe: 1.46 (top quartile).

2. ઇ-ગોલ્ડ- ઇલેક્ટ્રોનિક સ્વરૂપમાં સોનું ખરીદો

ભારતમાં સોનાના રોકાણના અન્ય વિકલ્પોમાંથી એક ઈ-ગોલ્ડ છે. અહીં રોકાણ કરવા માટે, એક હોવું જોઈએટ્રેડિંગ એકાઉન્ટ ઉલ્લેખિત નેશનલ સ્પોટ એક્સચેન્જ (NSE) ડીલરો સાથે. ઇ-ગોલ્ડ યુનિટ્સ એક્સચેન્જ (NSE) દ્વારા શેરની જેમ જ ખરીદી અને વેચી શકાય છે. અહીં ઈ-ગોલ્ડનું એક યુનિટ એક ગ્રામ સોનાની બરાબર છે.

લાભો

લાંબા ગાળાનું રોકાણ કરવા માંગતા રોકાણકારો ઓછી માત્રામાં ઈ-ગોલ્ડ ખરીદી શકે છે અને તેને તેમના ડીમેટ ખાતામાં રાખી શકે છે. બાદમાં, લક્ષ્ય હાંસલ કર્યા પછી, તેઓ સોનાની ભૌતિક ડિલિવરી લઈ શકે છે અથવા ઈલેક્ટ્રોનિક એકમોને રોકડ કરી શકે છે. ઉપરાંત, કિંમત નિર્ધારણમાં પારદર્શિતા અને સીમલેસ ટ્રેડિંગ આ ઉત્પાદનના મુખ્ય ફાયદાઓમાંનો એક છે.

Ready to Invest?
Talk to our investment specialist

3. ત્રણ નવી ગોલ્ડ સ્કીમમાં રોકાણ કરો

ભારત સરકારે તાજેતરમાં સોનાને લગતી ત્રણ યોજનાઓ શરૂ કરી છે, જેમ કે- ગોલ્ડ મોનેટાઈઝેશન સ્કીમ, ગોલ્ડ સોવરિન બોન્ડ સ્કીમ અને ઈન્ડિયન ગોલ્ડ કોઈન સ્કીમ.

ગોલ્ડ મોનેટાઇઝેશન સ્કીમ

ગોલ્ડ મોનેટાઇઝેશન સ્કીમ (GMS) સોનાની જેમ કામ કરે છેબચત ખાતું, જે સોનાના મૂલ્યમાં વૃદ્ધિની સાથે વજનના આધારે તમે જમા કરેલા સોના પર વ્યાજ મેળવશે. રોકાણકારો કોઈપણ ભૌતિક સ્વરૂપમાં સોનું જમા કરી શકે છે- બાર, સિક્કા અથવા જ્વેલરી.

રોકાણકારો તેમના નિષ્ક્રિય સોના પર નિયમિત વ્યાજ મેળવશે, જે માત્ર સોનાના રોકાણને પ્રોત્સાહિત કરતું નથી પરંતુ બચતમાં પણ મૂલ્ય ઉમેરે છે. આ સ્કીમની ડિપોઝિટ ટર્મ એટલે કે- ટૂંકા ગાળાની, મધ્ય અને લાંબા ગાળાની- રોકાણકારોને તેમનીનાણાકીય લક્ષ્યો.

સાર્વભૌમ ગોલ્ડ બોન્ડ

સોવરિન ગોલ્ડ બોન્ડ સ્કીમ ભૌતિક સોનું ખરીદવાનો વિકલ્પ છે. જ્યારે લોકો સોનામાં રોકાણ કરે છેબોન્ડ, તેઓ તેમના રોકાણ સામે એક કાગળ મેળવે છે. પાકતી મુદત પર, રોકાણકારો આ બોન્ડને રોકડમાં રિડીમ કરી શકે છે અથવા તેને વેચી શકે છેબોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જ (BSE) પ્રવર્તમાન પરબજાર કિંમત.

સાર્વભૌમ ગોલ્ડ બોન્ડ્સ ડિજિટલ અને ડીમેટ ફોર્મમાં ઉપલબ્ધ છે અને તેનો ઉપયોગ પણ કરી શકાય છેકોલેટરલ લોન માટે. આ યોજના હેઠળ લઘુત્તમ રોકાણ 1 ગ્રામ છે.

ભારતીય સોનાનો સિક્કો

ઇન્ડિયન ગોલ્ડ કોઇન સ્કીમ એ ભારત સરકાર દ્વારા શરૂ કરવામાં આવેલા ત્રણ ગોલ્ડ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ વિકલ્પોમાંથી એક છે. આ સિક્કો હાલમાં 5gm, 10gm અને 20gm ના સંપ્રદાયોમાં ઉપલબ્ધ છે, જે ઓછી ભૂખ ધરાવતા લોકો પણ સોનું ખરીદી શકે છે. ભારતીય સોનાનો સિક્કો પહેલો રાષ્ટ્રીય સોનાનો સિક્કો છે જેની એક તરફ મહાત્મા ગાંધીનો ચહેરો હશે અને બીજી બાજુ અશોક ચક્રની છબી હશે.

આ સ્કીમની સૌથી ફાયદાકારક વિશેષતાઓમાંની એક છે ‘બાય બેક’ વિકલ્પ જે તે પ્રદાન કરે છે. મેટલ્સ એન્ડ મિનરલ્સ ટ્રેડિંગ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (MMTC) સમગ્ર ભારતમાં તેના પોતાના શોરૂમ દ્વારા આ સોનાના સિક્કાઓ માટે પારદર્શક ‘બાય બેક’ વિકલ્પ ઓફર કરે છે.

વિકલ્પો	ગોલ્ડ ETFs	ઇ-ગોલ્ડ	ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ	ગોલ્ડ સોવરિન બોન્ડ	ગોલ્ડ મોનેટાઇઝેશન સ્કીમ
ન્યૂનતમ રોકાણ મર્યાદા	1 એકમ, કોઈ ઉપલી મર્યાદા નથી	1 ગ્રામ સોનું	INR 1000	5 ગ્રામના સંપ્રદાયો	30 ગ્રામ સોનું
પ્રવાહિતા	એક્સચેન્જ પર વેચી શકાય છે	કોઈપણ બિંદુ વેચી શકાય છે	કોઈપણ સમયે રિડીમ કરી શકાય છે	એક્સચેન્જ પર વેચી શકાય છે	મેચ્યોરિટી પહેલા પેનલ્ટી વ્યાજ પર વેચી શકાય છે
વ્યાજ મેળવ્યું	કોઈ નહિ	કોઈ નહિ	કોઈ નહિ	2.75% p.a. ખરીદીના પ્રારંભિક મૂલ્ય પર વ્યાજ, અર્ધ વાર્ષિક ચૂકવવાપાત્ર	મધ્ય કાર્યકાળ પર 2.25% અને લાંબા ગાળાની થાપણ પર 2.5%
મધ્યમ હોલ્ડિંગ સમયગાળો	કોઈ નહિ	કોઈ નહિ	કોઈ નહિ	5મા વર્ષથી બહાર નીકળવાના વિકલ્પ સાથે 8મું વર્ષ	શોર્ટ ટર્મ- 3 વર્ષ, મિડ ટર્મ- 7 વર્ષ, લોંગ ટર્મ- 12 વર્ષ

4. સોનાના રોકાણના વિકલ્પ તરીકે ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ

ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ એવી સ્કીમ છે જે મુખ્યત્વે ગોલ્ડ ઇટીએફ અને અન્ય સંબંધિત અસ્કયામતોમાં રોકાણ કરે છે. ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ ભૌતિક સોનામાં પ્રત્યક્ષ રીતે રોકાણ કરતા નથી, પરંતુ આડકતરી રીતે તે જ સ્થાન લે છેસોનામાં રોકાણ કરવું ETFs.

લાભો

ગોલ્ડ એમએફમાં રોકાણ કરવા માટે, રોકાણકારોને ડીમેટ એકાઉન્ટની જરૂર નથી. ઉપરાંત, અહીં તમે સંપૂર્ણ એકમો ખરીદવા માટે પ્રતિબંધિત નથી, એકમાં વિપરીતએક્સચેન્જ ટ્રેડેડ ફંડ. તેથી જો તમારી પાસે સોનામાં રોકાણ કરવા માટે INR 2000 હોય તો તમે ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં યુનિટ ખરીદી શકો છો પરંતુ ETFમાં સોનાના એક યુનિટ માટે તે અપૂરતું હશે. તમારી પાસે વ્યવસ્થિત રોકાણનો વિકલ્પ પણ છે, તેથી તમે INR 500 p.m. જેટલી ઓછી કિંમતે ખરીદી શકો છો.SIPs રોકાણ તરીકે સોનું એકઠું કરવાની સારી રીત છે.

5. સોનાના સિક્કા અને બુલિયન

બુલિયન, બાર અથવા સિક્કાના રૂપમાં સોનું ખરીદવું એ સામાન્ય રીતે સોનાના રોકાણના લોકપ્રિય વિકલ્પોમાંથી એક માનવામાં આવે છે, ખાસ કરીને જેઓ ભૌતિક સોનું ખરીદવા માંગે છે તેમના માટે. સોનાના બાર અને બુલિયન સોનાના સૌથી શુદ્ધ ભૌતિક સ્વરૂપ સાથે બનાવવામાં આવતા હોવાથી, રોકાણકારોનો આ તરફ વધુ વલણ છે.રોકાણ આ સ્વરૂપમાં સોનામાં.

લાભો

ગોલ્ડ બુલિયનનો ફાયદો એ છે કે તે સરળતાથી ઓળખી શકાય છે અને ખરીદદારોને શોધવામાં સરળ છે.

ગોલ્ડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં ઓનલાઈન કેવી રીતે રોકાણ કરવું?

Fincash.com પર આજીવન માટે મફત રોકાણ ખાતું ખોલો.

તમારી નોંધણી અને KYC પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરો

દસ્તાવેજો અપલોડ કરો (PAN, આધાર, વગેરે).અને, તમે રોકાણ કરવા માટે તૈયાર છો!

શરૂ કરો

Disclaimer:
અહીં આપેલી માહિતી સચોટ છે તેની ખાતરી કરવા માટેના તમામ પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા છે. જો કે, ડેટાની શુદ્ધતા અંગે કોઈ ગેરંટી આપવામાં આવતી નથી. કોઈપણ રોકાણ કરતા પહેલા કૃપા કરીને સ્કીમ માહિતી દસ્તાવેજ સાથે ચકાસો.